Biogradska Gora National Park.

Biogradska Gora National Park is een van de laatst overgebleven oeroude regenwouden. Het is gelegen in centraal-noordoost Montenegro. Het woud bevindt zich tussen de Tara en Lim rivieren.

Er zijn bomen van meer dan 500 jaar oud met een hoogte van meer dan 60 meter. Centraal in het park ligt een gletsjer meer op de hoogte van 1094 meter. Daarnaast zijn er nog 6 andere meren.

Als we de slagboom gepasseerd hebben, toegang 9 Euro, gaat de weg stijl omhoog met de benodigde haarspeldbochten. Uiteindelijk kom je dan op een parkeerplaats aan het meer. Ook hier is duidelijk te zien dat het droog geweest is, want het water staat laag. In het park zijn her en der cabins, houten huisjes, waar je de nacht kunt doorbrengen. Dat moet prachtig in de zomer zijn. Ook mag je in het park kamperen op aangewezen plaatsen.

-

We hebben twee dagen in het park gelopen. Het weer was druilerig, koud en nat. Heel veel mist. Maar toch waren de herfstkleuren zo mooi. Ik vond het moeilijk dit op beeld vast te leggen, omdat het ‘zoveel bos’ was. Niet een mooi doorkijkje, wel stijle hellingen, grote bomen en heel veel mos.

We doen boodschappen in Mojkovac. Het is een kleine stad die gerenoveerd wordt. Het centrale stads plein, met een groot beeld in Russische stijl van Janko Vukotic, ligt helemaal open. Een beroemde Montenegrijnse generaal uit de eerste wereldoorlog, die de slag bij Montovac in 1916 leidde. Men is hard aan het moderniseren, blijkt uit deze snelweg overgang.

Als we terug bij de camping zijn spreekt de eigenaresse ons aan. Het is St Luca’s dag. Een feestdag voor de Montenegranen. Ze zegt dat ik niet hoef te koken en biedt ons een avondmaaltijd aan. Veel vlees, wat doperwten, brood en toe zoetigheid. Wat een verwennerij. 

Het is aardig koud geworden, de laatste week. Nachtvorst en koude wind. Dus rijden we richting kust waar de temperatuur iets hoger is. Ons volgende plan is een bezoek aan Lake Skodar. 

We rijden lang door en het is pikkedonker. Dientengevolge kunnen we de camping niet vinden en staan we nu op een terrein dat hoort bij een Restaurant. De weg was bijna niet te zien en erg slecht. Fred heeft toestemming gevraagd aan een  jongen, die aardappelen aan het schillen was. Niemand zal ons hier zien, zo donker is het.

Durmitor ring.

Verder op onze route belanden we bij camping Moto klub Durmitor. Eerst een weg op die stijl omhoog loopt. Smal is en niet op tegenliggers wacht. Als je in Nederland woont, verwacht je zoiets niet. De camping baas verteld trots dat er een groep camperaars onderweg is. Nu die zullen zich toch wel even achter de oren krabben bij aankomst. De camping is een verwaarloosde camping uit de 50ger jaren. De toiletten hebben een ouderwetse stortbak en zijn niet schoon. Ze dienen als bidet en douche. Ik heb geen gebruik van de douche gemaakt. Ik moest er niet aan denken tegen andermans resten aan te kijken.

De camping ligt in de buurt van Black Lake (Crno Jezero), een toeristische attractie en de Durmitor ring.

De eigenaar vertelt, dat je achter de camping rechtstreeks naar het meer kunt lopen. Het zou 20 minuten duren. We vertrekken tegen drie uur, eerst een pad stijl omhoog, dan een langgerekte afdaling, dwars door het bos. Een smal modderig pad, met omgevallen bomen. Het bos volop in herfsttooi. Een uur later bereiken we het Zwarte Meer. 

Er zijn nog wat andere toeristen, verder is het rustig. Door de reflectie van de zwarte bodem, lijkt het meer donker gekleurd. We maken wat foto’s en lopen er rond. De duisternis valt snel en ik heb absoluut geen zin via het bos terug te lopen, waar je geen hand voor je ogen ziet. Over de weg is het bijna 6 kilometer, dat is dan de betere optie. Nu het was een terug  tocht wel.  Bergje op, bergje af, mijn camera rugtas weegt lood. Voeten pijn, knieën al niet veel beter. Tegen 7 uur zijn we thuis. Uitgeput.

De dag erna rijden we de Durmitor ring 89 km. Het is een smalle weg met de benodigde gaten en echte haarspeldbochten. Het uitzicht is werkelijk fantastisch mooi. Een echte aanrader. Eerst door de bossen, dan over de hoogvlakte die als een maanlandschap zich manifesteert. Je ziet de Tara kloof van bovenaf, de sneeuw op de bergen. De foto’s zeggen genoeg.

Vandaag zitten we in de buurt van Mojkovac. 

Een prima camping, we mogen douchen in een appartement, waar het warm is. Er is een keuken met een groot Aga fornuis, die voor de warmte zorgt.

Zoals gebruikelijk krijgen we een drankje aangeboden. Fred zoekt een glas en trekt de afzuigkap van de muur. Die valt op het fornuis en de glasplaat is in gruzelementen. Super vervelend. Volgens de dochter des huizes was het fornuis aan vervanging toe en doet men er niet moeilijk over. Toch voelt het niet fijn. Tijdens het eten komt ze met brood en kaas aan. Wat een vriendelijkheid hier.

Ik vergeet helemaal te vertellen dat het hier barst van de zwerfhonden en zwerfkatten. Deze wilde graag mee.

Montenegro

 We zijn doorgereden naar Montenegro. Omdat de afstand te groot is voor een dag, maken we een stop in zuid Kroatië in de buurt van Sibenik. Een oude vestingstad. Eigenlijk zijn alle steden aan de kust vestingen omdat Kroatië zich moest verdedigen tegen de invallen van Romeinen, Grieken, Hongaren, Fransen, Turken. Het land heeft veel overheersers gehad en is pas in 1991 onafhankelijk geworden. Het is interessant om de Wikipedia daar eens over te raadplegen. Langs de kust veel eilanden. Het water prachtig blauw in de zon.

 De kustweg loopt via Bosnië-Herzegovina, een niet EU land en geen lid van de NAVO. De wegen zijn slecht, de grensovergang traag.

Hier is duidelijk geen EU geld naar toe gegaan. Ook voor Montenegro geldt de plicht om sneeuwkettingen in je auto te hebben. We wagen het in een winkel, maar die heeft ze niet. In Bosnië zien we een winkel met iets van ‘auto’ erop en zowaar, hier zijn we geslaagd. Tot onze verbazing kostten ze 25€. Dat was een goede deal.

In Montenegro willen we naar het Zwarte Meer (Crno Jezero) en de Tara Kloof. Helaas vergist Fred zich en staan we op een camping in de buurt van Nikšić, denkend dat het nabije meer het goede is. 

We boeken hier drie nachten, dus moeten we ons hier maar vermaken. De eigenaar is super vriendelijk, we krijgen een biertje aangeboden bij aankomst. We communiceren via google translate.

We komen er al snel achter dat mobiel internet hier niet werkt, Montenegro behoord niet tot de EU, hetgeen oriëntatie behoorlijk lastig maakt. Gelukkig heeft de camping wel internet en kan ik een e-sim kopen met beperkte data. Het internet bereik in het land is niet gegarandeerd, dus soms zijn we niet bereikbaar, wel via de telefoon begreep ik. 

We gaan boodschappen doen in Nikšić, om op aanraden van de campingbaas naar een grotere super  te gaan. We zijn de wortelen, kool en gehakt een beetje zat.

 Nikšić is een grote moderne stad, het verkeer verwarrend. De supermarkt is prima, we vinden wat we nodig hebben.

s’ Middags rijden we naar het Ostrog klooster. Manastir (klooster) Ostrog ligt ongeveer 15 km ten zuiden van Nikšić. Het orthodoxe klooster van Ostrog is gelegen op een massieve rots en is het bekendste heiligdom van Montenegro. Het klooster werd in de 17e eeuw door de metropoliet van Herzegovina, Vasilius, gebouwd. Gedurende zijn leven verwezenlijkte Vasilius talrijke wonderen. Na zijn dood werd hij heilig verklaard en begraven in de kloosterkerk.

Het klooster van Ostrog behoort tot de meest bezochte bedevaartsoorden op de Balkan. Van alle uithoeken van de wereld komen pelgrims naar deze heilige plaats. Zowel Orthodoxen, Katholieken en Moslims geloven dat de gemummificeerde overblijfsels van Vasilius wonderbaarlijke en helende krachten heeft.

Relikwieën en gouden iconen
Het pelgrimsoord bestaat eigenlijk uit twee kloosters. Het beneden-klooster met de Kerk van de Heilige Drie-eenheid (Heilige Drievuldigheid of Triniteit) werd gebouwd in 1820 en het boven-klooster dat uit een rots lijkt gehakt te zijn (gelegen op 900 m hoogte). Het bovenste-klooster bestaat eigenlijk uit twee rotskerken die met indrukwekkende iconen versierd zijn en waar het lichaam van de Heilige Vasilius bewaard worden.

Volgens lokaal gebruik hoort bij een bezoek aan Ostrog dat het boven-klooster te voet wordt bereikt vanaf het beneden-klooster. Via dit een pelgrimspad is het circa een half uur wandelen tot aan het boven-klooster. 

Pelgrims liggen op de grond te slapen voor het klooster. Geestelijken wandelen rond en maken een praatje. Er zijn souvenier winkeltjes, met nep-ikonen, armbandjes, sleutelhangers, alles met religieuse afbeeldingen. 

Na alles aanschouwd te hebben dalen we weer af naar de parkeerplaats. Het was bijzonder. 

Onderste kerk.

Commercie onderweg.

De Plitvice meren in Kroatië.

We staan om half zes op om bij het ochtendlicht naar de Plitvice meren te gaan. Volgens Gemini moeten we beginnen bij parking 1 om route C te volgen, die begint bij de grootste waterval.

Onderweg geeft de auto aan dat er een band te zacht is, iets dat we niet kunnen negeren. De auto wordt aan de kant gezet en onder luid geblaf van een wakhond, de spanning gecontroleerd. 

De weg naar de meren is prachtig met de opkomende zon. Het licht schijnt rood door de bossen. De laaghangende mist geeft een gelaagdheid in het landschap. Even na 7 uur zijn we ter plekke en worden bij de ingang direct verrast door een magnifieke waterval van 80meter. Door de aanhoudende droogte is hij niet zou uitbundig als op de aankondiging, maar zeker betoverend.

Het ontstaan van de Plitvice meren:

De natuur heeft ondiepe basins gevormd, die zich met water vulden. 

Het water kwam van de rivieren, die stroomden door een bodem van poreus kalksteen.

De mossen, algen en waterplanten, die het kalk opvingen en daarna verstenen, vormen een barrière van travertijn en verhinderde de doorstroom van het water. De opgeloste kalk wordt afgezet tegen het travertijn waardoor de barrière  

steeds hoger wordt. De gevormde meren worden dieper en als ze overstromen ontstaat een natuurlijke waterval.

Behalve het weer en de temperatuur is de kwaliteit van het water enorm belangrijk voor het vormen van de meren. De concentratie van kalk en magnesium moet hoog genoeg zijn om te worden afgezet.

De barrières worden ieder jaar een stukje hoger en sluiten delen van de rivier af. Er ontstaan nieuwe bekkens en getrapte meren.  

Het proces gaat nog steeds door. De barrières groeien jaarlijks enkele millimeters tot centimeters. Het landschap verandert continu.

Het water is kraakhelder, vissen zwemmen erin. De kleur van de ondergrond verandert met het licht van zeegroen naar blauw.

We lopen hier twee dagen rond over de aangelegde vlonders. We lopen route C en zijn de hele dag zoet. s’Ochtends vroeg is er bijna niemand na 10 uur komen de eerste busladingen. We zijn na een dag kapot moe en na twee dagen uitgekakt. Het is zeker de moeite waard.

We overwegen om naar Bosnië te gaan, maar je moet sneeuwkettingen bij je hebben, een afgedrukte groene kaart (beide niet aanwezig) en wat ons nu het meest tegenhoudt is het feit dat je op een van de 80000 landmijnen kunt stoten. Zeker als we door de bossen crossen of onverharde paden rijden. Ik wil dit risico niet lopen dus nu door naar Zuid Kroatië.

Na urenlang een smalle weg gereden te hebben dwars door prachtige bossen in herfsttooi, sjezen we nu over de grote weg. Af en toe een glimp van de kust. 

Tijdens de lunch kregen we bezoek van twee poezen vrienden. Natuurlijk vertelde ze mauwend hun verhaal, maar ik spreek geen mauw-kroatisch en zij geen mauw-engels. We kijken een tijdje naar een cirkelende roofvogel in de lucht. Zo mooi.

Op naar Kroatië. Plitvice meren.

Gisteren schreef ik dat we op de grens met Kosovo stonden, maar dat moest Kroatië zijn..

De bossen zijn overweldigend in dit gebied van Europa. Naald- en loofbomen wisselen elkaar af. De herfstkleuren zijn uitbundig. Er lopen smalle onverharde wegen door het bos, te voet is het ondoordringbaar. We gaan op zoek naar beren tegen de schemering, maar hebben er geen gezien. Wel herten tegen de bosrand.

. 

In het bos staan schuilhutten voor de jagers. We nestelen ons erin, met onze camera’s. Na een half uur veel geschreeuw vanaf de weg, waaruit we opmaken, dat we niet welkom zijn.

Om vervelende confrontaties te voorkomen, klimmen we weer naar beneden. Jammer het gaf een mooi uitzicht over het weiland. Uit de verspreide kogels maak ik op dat er zeker wild is.

Nu op weg naar Kroatië. De weg vanaf de camping naar een grotere weg is smal gedurende 30 kilometers en met vreselijk veel  haarspeldbochten. Max snelheid 40 km. Tegenliggers zijn een ramp, het past op de millimeter, als je een klein beetje uitwijk mogelijkheden hebt. Dit kost mij veel energie en stress. 

Het landschap verandert niet, de taal wel. Tolpoortjes zijn een puzzel, als ik in de verkeerde rij sta, word ik gelukkig geholpen door een vriendelijke beambte die mij een kaartje geeft. 

We gaan naar de meren van Plitvice een Europees erfgoed. 

De temperatuur op de dag is gelukkig gestegen, want de nacht en de ochtend zijn best koud.

Tegen vier uur zijn we op een camping in de buurt geland. We lassen morgen een rustdag in en overmorgen rijden we naar de meren.